ORTAK EĞİTİM MODELİ

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi (TOBB ETÜ) girişimci ve nitelikli toplum önderleri yetiştirmek üzere TOBB tarafından kurulmuştur.

24.09.2004 tarihinde 3 fakülte ve 7 bölüme alınan 270 öğrenci ile öğretime başlayan TOBB ETÜ, özgün program ve uygulamalarıyla kısa zamanda Türk eğitim sisteminde farklı ve seçkin bir yer edinmiştir. TOBB ETÜ, 2005-2006 eğitim-öğretim yılında 10 bölüm ve toplam 700 öğrenci ile öğretime devam edecektir.

TOBB ETÜ, bir yandan modern laboratuarlar ve araştırma merkezleriyle ileriye yönelik kuvvetli bir akademik araştırma-geliştirme alt yapısı oluştururken, diğer yandan gençlerin sanayi, ticaret ve hizmet kuruluşlarıyla birlikte ve özel sektör dinamiğini ateşleyecek şekilde hem teoride hem pratikte yetiştirilmelerini hedeflemektedir.

Bu modelin özelliği; öğrencinin normal lisans öğrenimini sürdürürken, her akademik yılda 4 ay olmak üzere, devam ettiği lisans programı ile ilgili bir sanayi veya ticaret kuruluşunda gerçek iş ortamında tecrübe kazanması ve öğrendiklerini uygulama imkanı bulmasıdır. Böylece öğrenciler, derslerde gördükleri teorik ve uygulamalı bilgileri gerçek iş dünyasında da uygulayarak kendilerini geliştireceklerdir.

Ayrıca iş dünyasındaki problemleri üniversiteye aktarıp, üniversite-sanayi imkanlarıyla müşterek çalışmalarla çözülebilecek konuları araştırma konusu olarak veya model üretimler gerçekleştirerek, teori-pratik becerilerini pekiştireceklerdir. Bu işlemler sırasında öğrenciler sanayi ve hizmet kuruluşlarında yeni teknolojileri ve uygulamaları da öğrenmiş olurlar.

Üniversite-sanayi işbirliğini gerçekleştirmede en önemli husus, öğretimde üniversite ve sanayi arasındaki dengeyi kurmaktır. Sanayinin işgücü talebini karşılayamayan üniversitelerin, sürekli yeni mezunlar vermesi, sadece kalifiye işsizliği arttırmaya sebep olmaktadır. Bu sebeple başarılı bir Ortak Eğitim programı için sanayi başta olmak üzere bütün iş hayatının en az üniversiteler kadar konuya ilgili ve istekli yaklaşması gerekir.

Bütün iyi niyetli çalışmalara rağmen henüz istenilen ölçüde gerçekleşemeyen üniversite-sanayi işbirliği ilişkileri TOBB ETÜ'nün geliştirdiği model ile gerçekleştirilecektir.

Türkiye için özgün bir çalışma olacak Ortak Eğitim Modeli'nde başarı, eğitimin, hem üniversite hem de sanayi ve işyerleri tarafından ve birlikte verilmesine dayanmaktadır.

Ortak Eğitim Modeli'nin en başarılı örneklerini "Co-op Education" adıyla ABD, Kanada, İngiltere ve Almanya gibi ileri ve sanayileşmiş ülke üniversitelerinde görmekteyiz. Bu ülkeler, ortak eğitim programlarını kendi sanai ve kültürel özellikleri çerçevesinde gerçekleştirmektedirler.

Ortak Eğitim Modeli, üniversite ve sanayinin kapsamlı işbirliğine dayandığından hem sanayi kuruluşları hem de öğrenciler için oldukça faydalı bir modeldir.

Öğrenciye Faydaları:

İşyerlerine Faydaları:

• İşyerleri uzun dönemli işgücü ihtiyaçlarını önceden tanıdıkları, işin özelliklerini iyi bilen elemanlarla giderme imkanını bulacaklardır.
• Kısa dönemde ise, ortak eğitim programı süresince kaliteli işgücü kullanma şansına sahip olacaklardır.

Üniversiteye Faydaları:

• Üniversite, sanayi ve iş hayatının beklentilerini karşılayacak bilgi ve becerilerin verilebileceği öğretim programlarını uygulama ve sürekli geliştirme imkanını bulacaktır.
• İş hayatında karşılaşılan sorunlar AR-GE projesi şeklinde ele alınarak çözüm önerileri geliştirilecek ve bu çalışmalarla üniversite yeniliklerden ve yüksek teknolojili sanayi uygulamalarından haberdar olacaktır.
• Üniversite, Ortak Eğitim modeliyle teknoloji üretiminin teşvikine destek verecektir.

Ülkemize Faydaları:

• Yüksek öğretimden mezun gençlerin tecrübeli ve uzman eleman olarak iş hayatına geçişlerini kolaylaştıracak ve eğitim harcamalarının ekonomiye kar olarak geri dönüşünü hızlandıracaktır.
• Ayrıca iş hayatında verimliliği yükseltecektir.

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi, sanayi ve işyeri ilişkilerini yürütme, öğrencileri yetenek, ilgi ve öğrenim aldıkları dalla ilgili kariyer seçme, planlama ve ilerleme konularında bilgilendirmek ve rehberlik hizmetleri sunmak amacıyla bir Ortak Eğitim ve Kariyer Geliştirme Koordinatörlüğü kurmuştur.

Bu Koordinatörlük, Rektöre bağlı olarak çalışan Ortak Eğitim ve Kariyer Geliştirme Koordinatörü yönetiminde; üniversitedeki fakülteler ve bağımsız bölümlerden birer temsilci ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği tarafından değişik sanayi ve ticari sektörlerden seçilmiş beş işadamından oluşan danışmanlar kurulundan teşekkül eder.

1. Öğrencilere ortak eğitim için uygun kurum ve işyeri bulunması, bu işyerlerinin iş konularına göre sınıflandırılması,

2. Üniversite öğrencilerinin ilgi ve yeteneklerine uygun işyeri seçimine yardımcı olunması,

3. Ortak eğitim için uygunluğu tespit edilen sanayi, ticaret ve hizmet işyerleri ile ilişki kurularak tüm faaliyetlerin koordine edilmesi.

Üniversitenin her fakülte ve bağımsız bölümlerinde bulunan akademik kadroları arasından öğrencilerle ilgilenecek danışmanlar atanır. Bu danışmanlar, Ortak Eğitim ve Kariyer Geliştirme Koordinatörlüğü ile işbirliği yaparak öğrencilerin ortak eğitim yaptığı işyerlerindeki faaliyetlerinin gözlenmesi, denetlenmesi ve eğitimin değerlendirilmesinde sorumluluk alırlar.

Koordinatörlük, öğrencilerin yetenekleri ile ilgili kariyer seçme ve değiştirme gibi kararlarına rehberlik eder. Mezunların yeteneklerine uygun işlere yerleşmelerine ve iş alanlarında kariyerlerini geliştirebilecekleri yurt içi ve yurt dışı öğrenim ve uzmanlık imkanlarından yararlanmalarına yardımcı olur.

Mezunların hayattaki başarılarını izleyerek ve karşılaştıkları eksiklikleri tespit ederek edinilen verileri, TOBB ETÜ'de uygulanmakta olan eğitim ve uygulama programlarındaki eksikliklerin giderilmesinde kullanır.

Bu model, bölümlerin özelliklerine göre en fazla 12 aylık bir uygulama şeklinde düzenlenir.

Öğrenciler, bölümlerin durumlarına göre gruplara ayrılırlar; dönüşümlü bir şekilde her yıl bir dönem olmak üzere uygulama yeri olarak seçilen kurum veya işyerlerinde eğitimlerini sürdürürler.

TOBB ETÜ'de hazırlık ve 1.sınıf derslerini tamamlayan her öğrenci: Her öğrenim yılında, aşağıdaki aralıklardan birinde öğrenimini uygulamalı olarak yapacaktır.

1. Uygulama Dönemi: Eylül-Aralık

2. Uygulama Dönemi: Ocak-Nisan

3. Uygulama Dönemi: Mayıs-Ağustos

göre öngörülen ortak eğitim dönemlerini başarılı olarak tamamlamak zorundadır.

Ortak Eğitim ve Kariyer Geliştirme Koordinatörlüğü tarafından öğrenci yerleştirilecek kurum, kuruluş ve işyerleri ile ilgili bilgilerin toplandığı bir "işyeri bilgi bankası" ile ortak eğitim sorumluluğu bulunan öğrencilerin kimlik ve öğrenim durum bilgileri, ilgi alanları ve tercihlerine ilişkin bilgilerin bulunduğu bir "öğrenci bilgi bankası" oluşturulur.

Öğrenciler, işyerleri ile ilgili bilgi bankasını tarayarak kendilerine uygun üç işyerini belirler ve Koordinatörlüğe bildirirler.

İş yerleri de, öğrencilere ait bilgi bankasından özellikle istedikleri kontenjan için üç öğrenci tercihlerini Koordinatörlüğe bildirirler.

Koordinatörlük öğrenci ve işyerlerinin tercihlerini göz önünde tutarak ortak eğitim programındaki yerleştirmeyi yapmadan önce, öğrenci ile işyeri eğitim sorumlusu arasında bir mülakat yapılmasını sağlar ve mülakat sonuçlarına göre kesin yerleştirmeyi yapar. Talep sıralamasında mülakat sonuçları ve öğrencilerin not ortalaması belirleyici olur.

Koordinatörlük, Ortak eğitimin başlangıcında ve devamı süresince, bu işbirliğindeki taraflara amaç, hedef ve işleyişle ilgili bilgiler verir ve işyerlerinin öğrenci kabullerindeki özel şart ve beklentilerini karşılayacak her türlü önlemin alınmasını sağlar.

TOBB ETÜ ile işyeri arasında ortak eğitim protokolü imzalanır. Bu protokole ilave olarak hazırlanan sözleşme de TOBB ETÜ Ortak Eğitim Koordinatörü veya danışmanı, kurum veya işyeri vekili ve ortak eğitime katılan öğrenci tarafından imzalanır. İşveren, sözleşme gereği öğrencinin ortak çalışma imkanı ile yemek, servis, barınma ve ödeyeceği harçlığını belirler.

İşçi sağlığı ve iş güvenliği yönünden öğrenci, ailesinin sosyal güvenlik sisteminin sağladığı sosyal korumadan yararlanır.

Öğrencilerin yurt dışında kendi alanlarıyla ilgili işyeri bulup ortak eğitim yapmaları mümkündür. Bu imkana kavuşan öğrencilere Ortak Eğitim ve Kariyer Geliştirme Koordinatörlüğü rehberlik desteği sağlar.

Ortak Eğitim sırasında karşılaşılan sorunlar, üniversitenin atayacağı Danışman ve işletmenin İnsan Kaynakları Müdürü ile üniversitenin Ortak Eğitim Koordinatörü gözetiminde değerlendirilir. Bu uygulamalarda karşılaşılan sorunlar, bu kişilerden oluşan kurulca çözülür.

Ortak Eğitim sırasında öğrenciler, işletme ortak eğitim amiri gözetiminde çalışırlar.

Her dönem sonunda öğrenciler uygulama süresindeki etkinlikleri, edindikleri tecrübeleri ve karşılaştıkları sorunları içeren bir "ortak eğitim raporu" düzenlerler.

İşyeri eğitim amiri ise, öğrenci hakkında "işyeri değerlendirme raporu" yazar. Bu raporda öğrencinin işyerindeki konumu, ilgisi, katılım isteği ve tutumu, çalışma süresinde sağladığı gelişme belirtilir.

Eğitim sonunda öğrenciler hazırladıkları ortak eğitim raporunu, danışman ve fakülte veya bölüm yetkililerinden oluşan heyete sözlü sunumla takdim ederler. Danışman bu sunum ışığında iki raporu da inceleyerek öğrenci ortak eğitim değerlendirme raporunu yazar ve bu raporda öğrencinin dönem itibariyle başarısını değerlendirerek "başarılı/başarısız" şeklinde dönem notu verir. "Başarısız" bulunan öğrenci, başka bir işyerinde ortak eğitimi tekrarlamak zorundadır.